Wstęp do harmonijki

Artykuł w kategorii Instrumenty, Muzyka

HarmonijkaWiadomo, że gra na harmonijce ustnej nie kończy się na odgrywaniu wymyślonych już wcześniej zagrywek. Blues właściwie polaga na ciągłej improwizacji, gry pod wpływem chwili, prosto z serca. Jak więc grać w taki sposób? Na to pytanie można odpowiedzieć na wiele sposobów. Można uczyś się dokłębnie teorii muzyki, opanowywać skale, łączyć dotychczas poznane zagrywki lub grać po prostu „na czuja”. Każdy z tych sposobów ma swoje zady i walety, więc wybór pozostawiam Wam. Oczywiście moim zdaniem, najlepiej skorzystać z każdego powyższego punktu tak, aby móc zagrać wszystko co nam siedzi w głowie (do tego przydaje się dobra znajomość instrumentu i teoria muzyczna również) i żeby nie zatracić tego co najważniejsze – czyli emocji w przekazie muzycznym.

Rozkład dźwięków

Rozkład dźwięków w harmonijce można opracować sobie samemu, jednak z powodu częstych pytań początkujących miłośników harmonijki, postanowiłem go tu umieścić. Odnosi się on do harmonijki diatonicznej w tonacji C.

nr kanału 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10
wydech C E G C E G C E G C
wdech D G B D F A B D F A

Pozycje

To, że harmonijka strojona jest w konkretnej tonacji nie oznacza, że musimy się do niej ograniczać. Wręcz przeciwnie! Przecież grając bluesa w G, używamy harmonijki w C. Dlaczego? Ponieważ gramy w tzw. II pozycji. Granie w pozycjach polega na używaniu dostępnych dźwięków z harmonijki diatonicznej, grając w różnych tonacjach. Teoretycznie, przy dużej wprawie technicznej na zwykłej harmonijce diatonicznej można odegrać całą skalę chromatyczną, co w praktyce oznacza możliwość grania we wszystkich tonacjach! Jednak my zajmiemy się trzema podstawowymi pozycjami, mianowicie pierwszą, drugą i trzecią. Odniesiemy się do harmonijki w tonacji C. Oto one:

nr pozycji dźwięki
I C D E F G A H C
II G A H C D E Fis G
III D E F G A H C D

Uwaga! – Oczywiście nie można zagrać wszystkich dźwięków konkretnych pozycji – w przypadku, kiedy naturalnie nie występują w harmonijce i nie da się ich wydobyć stosując podciąg, można je pominąć.

Pozycja I – używany jej najczęściej do grania melodii ludowych, najczęściej zaczynamy od niej naukę gry na harmonijce, gdyż jej to jej „podstawowa” pozycja, tzn. gdy mamy harmonijkę strojoną np. w D, to używając I pozycji gramy również w D. W bluesie raczej nieużywana.

Pozycja II – to jest to, co tygrysy lubią najbardziej, czyli standardowa pozycja bluesowa, w tym gatunku muzyki najczęściej używana. W tym przypadku gramy skalę zbudowaną na V stopniu skali standardowej skali harmonijki, czyli np. mając harmonijkę w A, gramy w E.

Pozycja III – w tym przypadku otrzymujemy tonację mollową, którą możemy wykorzystać w różnych gatunkach myzycznych, oczywiście również w bluesie. Gramy skalę zbodowaną na II stopniu skali „podstawowej” – przykładowo, mając harmonijkę w C i używając III pozycji, gramy w tonacji D-moll.

Harmonia bluesa

Bluesowy schemat harmoniczny jest bardzo prosty. W większości ma 12 taktów i cały czas się powtarza. Składa się z 3 akordów:

  • tonicznego (zbudowanego na I stopniu gamy)
  • subdominantowego (zbudowanego na IV stopniu gamy)
  • dominantowego (zbudowanego na V stopniu gamy)

Schemat wygląda następująco (dla tonacji E):

E  E  E  E
A  A  E  E
H7 A  E  H7

Często dla wolniejszych kawałków, wprowadza się drobną zmianę:

E  A  E  E
A  A  E  E
H7 A  E  H7

Jak widać, bardzo prosty.
Dla bluesów mollowych, wystarczy zamienić wszystkie akordy na mollowe. I to jak na razie wszystko. Mam nadzieję, że pomogłem Wam trochę w nauce gry na tym wspaniałym instrumencie muzycznym. Jednak w razie jakichkolwiek wątpliwości lub problemów, bardzo proszę o kontakt.


Tagi: , ,